Đây không chỉ là một nghi lễ tâm linh theo truyền thống Phật giáo, mà còn là một hoạt động mang ý nghĩa chính trị, văn hóa và nhân văn sâu sắc, thể hiện đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, “Đền ơn đáp nghĩa”, khơi dậy lòng yêu nước, tinh thần tri ân và trách nhiệm của mỗi người đối với những thế hệ cha anh đã anh dũng hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc.


Đặc biệt, buổi lễ được tổ chức ngay tại nơi đang diễn ra công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ. Sau hàng chục năm nằm sâu trong lòng đất, đến nay Đội K72 đã tìm thấy hơn hai mươi hài cốt các Anh hùng Liệt sĩ, và hành trình thiêng liêng ấy vẫn đang tiếp tục. Mỗi di cốt được tìm thấy là một phần lịch sử được trở về, là sự khép lại bao năm tháng chờ mong của gia đình, đồng đội và nhân dân. Dẫu nhiều Anh vẫn chưa xác định được danh tính, nhưng trong lòng dân tộc Việt Nam, các Anh mãi mãi là những người con bất tử của Tổ quốc.
Giữa không gian linh thiêng ấy, tiếng chuông chùa ngân vang hòa cùng màu đất đỏ của công trường quy tập hài cốt, tạo nên một khung cảnh vừa trang nghiêm vừa xúc động. Đó là nơi quá khứ gặp hiện tại, nơi những người đang sống cúi đầu tri ân trước sự hy sinh cao cả của những người đã ngã xuống vì non sông gấm vóc.

Quang lâm chứng minh và tham dự buổi lễ, về phía Giáo hội Phật giáo Việt Nam thành phố Đồng Nai có Thượng tọa Thích Huệ Khai, Ủy viên Thường trực Hội đồng Trị sự Trung ương GHPGVN, Trưởng Ban Trị sự GHPGVN thành phố Đồng Nai; Thượng tọa Thích Chơn Lý, Ủy viên Dự khuyết Hội đồng Trị sự Trung ương GHPGVN, Phó Trưởng Ban Trị sự GHPGVN thành phố Đồng Nai; Đại đức Thích Toàn Hạnh, Phó Ban Trị sự GHPGVN thành phố Đồng Nai; Thượng tọa Thích Huệ Nghiệp, Ủy viên Thường trực, Trưởng ban Văn hóa - Nghi lễ Ban Trị sự GHPGVN thành phố Đồng Nai; Hòa thượng Thích Thiện Pháp, Trưởng ban Hoằng pháp - Hướng dẫn Phật tử; Đại đức Thích Thiện Trí, Chánh Thư ký Ban Trị sự GHPGVN thành phố Đồng Nai; Thượng tọa Thích Nguyên Hiếu, Trụ trì chùa Phật Quốc Vạn Thành, Sám chủ trai đàn cầu siêu; Đại đức Thích Bửu Hòa, Phó Thư ký kiêm trưởng Ban Thông Tin Truyền Thông Ban Trị sự GHPGVN thành phố Đồng Nai, cùng chư Tôn đức Tăng Ni Ban Trị Sự Ohaatj giáo TP và Tăng Ni các tự viện đồng tham dự.


Về phía lãnh đạo chính quyền có Thiếu tướng Trần Chí Tâm, Ủy viên Thường vụ Đảng ủy, Phó Chính ủy Quân khu, Trưởng Ban Chỉ đạo; bà Nguyễn Thị Hoàng, Tỉnh ủy viên, Phó Chủ tịch UBND thành phố Đồng Nai; Đại tá Võ Thành Danh, Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Chỉ huy trưởng Bộ Chỉ huy Quân sự thành phố Đồng Nai; Đại tá Bùi Văn Sĩ, Phó Chính ủy Bộ Chỉ huy Quân sự thành phố Đồng Nai; Đại tá Nguyễn Thanh Phong, Thành ủy viên, Phó Bí thư Đảng ủy Quân sự thành phố, Chính ủy Bộ Chỉ huy Quân sự thành phố, Phó Trưởng Ban Thường trực Ban Chỉ đạo tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ; ông Trần Thanh Hòa, Giám đốc Sở Dân tộc - Tôn giáo thành phố Đồng Nai; bà Nguyễn Thị Loan, Phó Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy; bà Huỳnh Thị Bé Năm, Giám đốc Sở Nội vụ thành phố Đồng Nai; ông Trần Văn Phương, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Minh Đức cùng đại diện các sở, ban, ngành và đông đảo cán bộ, chiến sĩ, Phật tử, nhân dân địa phương.

Mở đầu chương trình, Đại đức Thích Huệ Thới, Phó Thư ký Ban Trị sự GHPGVN thành phố Đồng Nai điều phối chương trình, tuyên bố lý do và giới thiệu thành phần tham dự. Tiếp đó, Đại đức Thích Thiện Trí, Chánh Thư ký Ban Trị sự thay mặt Thường trực Ban Trị sự trang trọng đọc Điếu văn tưởng niệm các Anh hùng Liệt sĩ. Từng lời điếu văn vang lên giữa không gian tĩnh lặng như nhắc nhớ công lao to lớn của biết bao người con ưu tú đã gửi lại tuổi xuân nơi chiến trường để đất nước được nở hoa độc lập, nhân dân được sống trong hòa bình hôm nay.


Sau nghi thức hành chính, chư Tôn đức cùng quý vị đại biểu thành kính dâng hương tưởng niệm. Trong làn khói hương trầm quyện tỏa giữa khu vực đang quy tập hài cốt, mỗi nén hương được thắp lên không chỉ là sự tưởng nhớ mà còn là lời tri ân sâu sắc của những người đang sống gửi đến những người đã khuất.


Tiếp đó, Thượng tọa Thích Nguyên Hiếu niêm hương bạch Phật, chính thức khai kinh đàn cầu siêu. Toàn thể đạo tràng đồng thanh trì tụng Kinh Địa Tạng, nhất tâm cầu nguyện anh linh các Anh hùng Liệt sĩ nương nhờ công đức Tam bảo mà siêu sinh về cảnh giới an lành; đồng thời cầu cho quốc thái dân an, thế giới hòa bình, nhân dân ấm no, hạnh phúc.

Buổi chiều cùng ngày, Thượng tọa Thích Nguyên Hiếu cùng Ban Kinh sư tiếp tục đăng đàn chẩn tế cầu siêu bạt độ, hồi hướng công đức đến các Anh hùng Liệt sĩ và tất cả hương linh đã vị quốc vong thân. Tiếng chuông, tiếng mõ và lời kinh vang vọng giữa vùng đất từng thấm đẫm máu đào của bao thế hệ cha anh như một lời nhắn gửi đầy nhân văn: Tổ quốc không bao giờ quên những người đã hy sinh vì Tổ quốc.

Đối với Phật giáo, tri ân và báo ân là một trong những giá trị đạo đức cốt lõi. Nếu mùa Vu Lan nhắc nhở mỗi người báo hiếu cha mẹ, thì lễ cầu siêu các Anh hùng Liệt sĩ chính là sự mở rộng tinh thần báo ân ấy đối với những người đã hiến dâng cả cuộc đời cho quê hương, đất nước. Đó cũng là minh chứng sinh động cho tinh thần “Đạo pháp đồng hành cùng Dân tộc” mà Giáo hội Phật giáo Việt Nam luôn kế thừa và phát huy trong suốt chiều dài lịch sử.

Buổi lễ không chỉ mang ý nghĩa cầu nguyện cho các Anh hùng Liệt sĩ được siêu sinh, mà còn là một bài học giáo dục truyền thống vô cùng sâu sắc dành cho thế hệ hôm nay và mai sau. Hình ảnh chư Tôn đức Tăng Ni, lãnh đạo các cấp, cán bộ, chiến sĩ và nhân dân cùng đứng trước nơi các hài cốt vừa được tìm thấy đã nhắc nhở rằng độc lập, tự do và hòa bình hôm nay không phải tự nhiên mà có. Đó là thành quả được đánh đổi bằng biết bao máu xương, tuổi thanh xuân và cả mạng sống của những người con ưu tú đã ngã xuống vì Tổ quốc.

Khi mỗi hài cốt được đưa lên từ lòng đất, đó không chỉ là sự trở về của một người lính, mà còn là sự trở về của một phần ký ức thiêng liêng của dân tộc. Dẫu tên tuổi có thể chưa được xác định, nhưng sự hy sinh của các Anh sẽ mãi được khắc ghi trong lòng đất mẹ, trong lịch sử và trong trái tim của hàng triệu người dân Việt Nam.

Buổi lễ khép lại trong niềm xúc động và lòng thành kính của tất cả những người tham dự. Tiếng chuông chùa ngân lên giữa vùng đất Đồng Dầu như hòa quyện với bước chân lặng lẽ của những người lính Đội K72 vẫn tiếp tục hành trình tìm đồng đội. Một bên là hành trình đưa các Anh trở về với đất mẹ, một bên là lời kinh cầu nguyện đưa các Anh trở về miền an lạc. Hai hành trình ấy cùng gặp nhau ở một điểm chung thiêng liêng - lòng biết ơn.


Đó cũng chính là thông điệp cao đẹp mà buổi lễ muốn gửi đến các thế hệ hôm nay: hãy sống xứng đáng với sự hy sinh của các Anh hùng Liệt sĩ; biết trân trọng hòa bình, gìn giữ độc lập, hun đúc lòng yêu nước, đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” và tiếp nối truyền thống vẻ vang của dân tộc Việt Nam. Bởi khi lòng biết ơn còn được gìn giữ và trao truyền, thì những người đã ngã xuống sẽ còn sống mãi trong trái tim của đất nước, của Giáo hội và của muôn triệu người con Việt Nam.
Tin & Ảnh: Thanh Triết - Tâm An
Ban Truyền thông Phật giáo TP. Đồng Nai